Kozmik Mikrodalga Arka Plan Işıması, evrenin erken dönemlerinden günümüze ulaşan en eski elektromanyetik ışıma olup, Büyük Patlama’nın en güçlü kanıtlarından biri olarak kabul edilir. Bu ışınım, evrenin yaklaşık 380.000 yıl yaşındayken atomların ilk kez kararlı hâle geldiği dönemde ortaya çıkmıştır.
Evrenin ilk zamanlarında sıcaklık çok yüksekti ve elektronlar serbest hâlde bulunuyordu. Bu nedenle ışık maddeyle sürekli etkileşiyor ve evren opak bir yapı gösteriyordu. Evren yeterince soğuduğunda, elektronlar protonlarla birleşerek nötr atomları oluşturdu. Bu olayın ardından fotonlar serbest kaldı ve evren şeffaf hâle geldi. İşte bu serbest kalan ışık, bugün kozmik mikrodalga arka plan ışınımı olarak gözlemlenmektedir.
Günümüzde CMB, evrenin her yönünden neredeyse eşit şekilde gelmektedir ve sıcaklığı yaklaşık 2,7 Kelvin’dir. Bu durum, evrenin geçmişte çok sıcak ve yoğun bir hâlde olduğunu göstermektedir. Ancak bu ışınım tamamen düzgün değildir; çok küçük sıcaklık dalgalanmaları içerir. Bu dalgalanmalar, ilerleyen zamanlarda galaksilerin ve büyük ölçekli yapıların oluşmasına neden olan ilk yoğunluk farklılıklarını temsil eder.
Kozmik mikrodalga arka plan ışınımı; COBE, WMAP ve Planck gibi uzay görevleriyle ayrıntılı biçimde ölçülmüştür. Bu gözlemler sayesinde evrenin yaşı, bileşimi ve geometrisi hakkında son derece hassas bilgiler elde edilmiştir. Özellikle evrenin yaklaşık %5’inin normal madde, %27’sinin karanlık madde ve %68’inin karanlık enerjiden oluştuğu bilgisi CMB ölçümlerine dayanmaktadır.
Sonuç olarak kozmik mikrodalga arka plan ışınımı, evrenin bebeklik dönemine açılan bir pencere gibidir. Evrenin nasıl doğduğunu, nasıl evrildiğini ve gelecekte nasıl bir yol izleyeceğini anlamamızda temel bir rol oynar.
